1. Cách người Do Thái làm giàu từ 1 đồng xu

Theo mọi người thì người giàu họ làm giàu như thế nào? Họ giàu nhờ trúng những khoản lớn, hay có bí kíp nào khác? Có 1 câu chuyện trong cuốn Nghệ thuật kiếm tiền của người Do Thái như thế này:

“Hai thanh niên nọ cùng đi tìm việc làm, trong đó một người là người Anh, người kia là người Do Thái. Một hôm, khi đang đi trên đường, họ cùng nhìn thấy một đồng xu nằm dưới đất. Thanh niên người Anh không thèm để ý, bỏ đi; còn thanh niên Do Thái thì nhặt nó lên. Thanh niên người Anh tỏ ý khinh bỉ hành động của thanh niên Do Thái: Một đồng xu mà cũng nhặt, thật chẳng ra gì!

Sau đó, hai người cùng vào làm trong một công ty. Công ty rất nhỏ, công việc rất nhiều mà lương lại thấp. Thanh niên người Anh làm chưa được bao lâu đã bỏ đi, còn thanh niên Do Thái vẫn tiếp tục ở lại. Hai năm sau, hai người gặp nhau trên đường, thanh niên Do Thái đã thành ông chủ, còn thanh niên người Anh vẫn đang đi tìm việc làm. Thanh niên người Anh không thể hiểu được điều này: “Một kẻ vô tích sự như anh sao có thể nhanh chóng giàu có như vậy?”

Thanh niên Do Thái đáp: “Vì tôi không bỏ qua một đồng xu như anh, tôi biết trân trọng từng đồng”.

Thanh niên người Anh không phải không quan tâm đến tiền, mà chỉ thích số tiền lớn, bởi vậy tiền của anh ta luôn nằm trong giấc mơ. Trên thực tế, một người thành công giàu có không vì tiền ít mà chê, họ biết bất kỳ thành công nào cũng được tích lũy từng chút một. Rất nhiều phú thương có được khối tài sản kếch xù đều là nhờ biết tích lũy từ những đồng tiền công ít ỏi.

Chúng ta hãy xem nguồn vốn ban đầu của những tỷ phú Do Thái sau đây. Tiền vốn khi mở cửa hàng của tỷ phú Hardoon tích góp từ công việc gác cửa; còn tiền vốn của ông vua kim cương Henry Peterson là số tiền công ít ỏi khi làm thợ học việc; tiền vốn đầu tư của vua cổ phiếu Joseph Herman Hirshhorn là tiền lương làm tạp vụ tại văn phòng; thu nhập đầu tiên của Mayer Amschel Rothschild là chênh lệch giá bán tiền cổ của ông.

Làm ăn bất phân lớn nhỏ. Chính tư tưởng này đã giúp người Do Thái có thể kiên nhẫn bắt đầu từ làm ăn nhỏ, tích lũy dần từng chút, rồi ngày càng mở rộng.”

Điều khiến tôi suy ngẫm sâu sắc từ câu chuyện này chính là thái độ của hai người thanh niên với đồng xu nhỏ. Thanh niên người Anh coi thường nó vì nghĩ rằng “một đồng xu thì có làm được gì”, trong khi thanh niên Do Thái lại “trân trọng từng cơ hội nhỏ nhất”. Sự khác biệt này không chỉ thể hiện qua việc nhặt một đồng xu, mà còn thể hiện qua cách họ đối xử với mọi cơ hội, mọi khoản thu nhập dù nhỏ bé nhất trong cuộc sống.

Cách người Do Thái làm giàu từ 1 đồng xu
Bài học kiếm tiền từ người Do Thái

2. Những sai lầm trong thị trường Crypto

Đọc xong câu chuyện trên, tôi bỗng thấy mình như đang nhìn vào một tấm gương phản chiếu chính bản thân. Bước chân vào thế giới Crypto với những ước mơ cao vời như đạt mốc một triệu USD, tăng tài sản gấp mười lần, hay đạt được tự do tài chính hoàn toàn.

Những hoài bão ấy như được thổi bùng bởi ngọn lửa háo thắng của tuổi trẻ và những video truyền cảm hứng ngập tràn trên Internet. Tuy nhiên, trong hành trình đó, tôi đã quên mất một điều quan trọng nhất: trân trọng những đồng tiền nhỏ. Chính vì thế mà suốt quá trình tham gia thị trường Crypto, tôi đã mắc phải không ít sai lầm đáng tiếc.

Thói quen hoang phí và không trân trọng tiền nhỏ

Sau nhiều năm trong thị trường Crypto, tôi đã nhận được không ít airdrop “nước mưa” trị giá khoảng 100 USD. Vì coi đây là tiền “trời cho”, tôi thường sử dụng chúng một cách bừa bãi: chơi Memecoin, tham gia các dự án Ponzi, hoặc giao dịch đòn bẩy cao như “xổ số”.

Điều thú vị là khi quy đổi ra VND, những khoản 100 USD này đủ chi phí sinh hoạt cả tuần tại TP. Hồ Chí Minh. Nhưng vì không phải “tiền túi”, tôi đã thiếu trân trọng và mạo hiểm một cách vô tội vạ.

Tâm lý tương tự xảy ra với danh mục đầu tư chính. Mỗi tháng tôi dành 200 USD cho crypto, và khi thị trường tăng trưởng, lợi nhuận ngắn hạn có thể lên vài trăm đến vài nghìn USD. Những con số này khiến tôi hưng phấn và tìm kiếm những cơ hội rủi ro cao hơn, bỏ qua các khoản đầu tư an toàn với lý do “lợi nhuận không đủ lớn”.

Tư duy “làm giàu nhanh” này tạo ra nhiều hệ lụy:

  • Mua coin nóng vội: Thiếu nghiên cứu kỹ lưỡng, chỉ dựa vào cảm tính và FOMO.
  • Tâm lý cờ bạc: Chỉ nhìn thấy lợi nhuận tiềm năng mà quên mất rủi ro thực tế.
  • Tham lam khi có lời: Ngay cả khi đã có lợi nhuận, vẫn không chốt lời và mong muốn nhiều hơn nữa.

Kết quả là dù thỉnh thoảng có lãi, cuối cùng tôi thường mất đi phần lời và thậm chí thua lỗ vào phần gốc.

Tham lam la dieu thuong xuyen dien ra trong qua trinh dau tu
Tham lam là điều thường xuyên diễn ra trong quá trình đầu tư

Đọc thêm: Bạn trẻ 3 lần mất trắng và bài học đắt giá với crypto

3. Những bài học cho bản thân

Sau những lần “học phí” đắt đỏ, tôi đã rút ra được một số bài học quý giá không chỉ áp dụng trong thị trường Crypto mà còn trong cuộc sống hàng ngày.

3.1 Trân trọng từng đồng tiền

Bài học đầu tiên và quan trọng nhất chính là phải trân trọng từng đồng tiền, bất kể nó lớn hay nhỏ. Đây chính là thông điệp cốt lõi từ câu chuyện thanh niên Do Thái – không phải về việc nhặt một đồng xu, mà về thái độ đối với tiền bạc nói chung.

Tôi đã nhận ra rằng thành công tài chính không bắt đầu từ việc kiếm được những khoản tiền lớn, mà bắt đầu từ việc trân trọng và quản lý tốt những khoản tiền nhỏ. Người không biết trân trọng 100 USD sẽ khó có thể giữ được 10.000 USD, vì cốt lõi vấn đề nằm ở tư duy, không phải ở con số.

Giống như thanh niên Do Thái, việc nhặt đồng xu không phải vì nghèo khó, mà vì hiểu rằng mọi thành công lớn đều được xây dựng từ những nền tảng nhỏ bé. Mỗi đồng tiền đều có giá trị, mỗi cơ hội đều xứng đáng được trân trọng.

Một ly cà phê 50.000 VND mỗi ngày, trong một tháng là 1.5 triệu VND. Tôi không ngừng hoàn toàn việc uống cà phê, nhưng tôi bắt đầu có ý thức hơn về những chi tiêu như vậy.

Tôi đã học cách quy đổi mọi khoản tiền sang VND để hiểu rõ giá trị thực sự của chúng. 100 USD có thể không nhiều trong thế giới Crypto, nhưng 2.5 triệu VND có thể trang trải chi phí sinh hoạt của tôi trong cả tuần. Việc nhận thức đúng về giá trị này giúp tôi có những quyết định tài chính hợp lý hơn.

Không còn tình trạng đối xử khác nhau với tiền tùy theo nguồn gốc của nó. Dù là tiền lương, tiền thưởng, hay tiền airdrop, tất cả đều có giá trị như nhau và đều xứng đáng được tôn trọng. Mỗi đồng tiền đều là kết quả của thời gian, công sức, hoặc may mắn, tất cả đều quý giá.

Điều quan trọng là tôi hiểu rằng thái độ với tiền nhỏ sẽ quyết định thái độ với tiền lớn. Nếu tôi cẩu thả với 100.000 VND, tôi sẽ cẩu thả với 1 triệu VND. Nếu tôi không biết giữ được 1 triệu VND, làm sao tôi có thể giữ được 100 triệu VND?

Mỗi lần thất bại sẽ cho chúng ta mỗi bài học
Mỗi lần thất bại sẽ cho chúng ta mỗi bài học

3.2 Thay đổi tư duy về lợi nhuận 

Bài học thứ hai là thay đổi hoàn toàn cách nhìn nhận về lợi nhuận. Trước đây, tôi luôn coi lợi nhuận 10-20% là “không đáng kể”, nhưng giờ đây tôi hiểu rằng đây chính là nền tảng của sự giàu có.

Warren Buffett – một trong những nhà đầu tư thành công nhất thế giới – có lợi nhuận trung bình mỗi năm khoảng 20%. Nếu tôi coi 20% là “không đáng kể”, thì tôi đang coi thường chính chiến lược của một trong những người giàu nhất hành tinh.

Tôi học cách tính toán lợi nhuận theo cách khác. Thay vì nghĩ “chỉ có 200 USD thôi”, tôi nghĩ “đây là 5 triệu VND – tương đương 2 tuần sinh hoạt của gia đình tôi”. Việc đổi góc nhìn này giúp tôi trân trọng hơn những khoản lợi nhuận nhỏ và có động lực để tích lũy chúng.

Quan trọng hơn, tôi hiểu rằng việc chốt lời những khoản nhỏ không phải là “thiếu tham vọng” mà là “kỷ luật tài chính”. Mỗi lần chốt lời 20%, tôi đang bảo vệ vốn của mình và tạo ra dòng tiền để đầu tư vào những cơ hội khác.

Tiết kiệm những khoản tiền nhỏ trước khi nghĩ lớn lao
Tiết kiệm những khoản tiền nhỏ trước khi nghĩ lớn lao

4. Kết luận

Câu chuyện về thanh niên Do Thái không chỉ là một câu chuyện đơn giản về việc nhặt một đồng xu. Nó là một bài học sâu sắc về thái độ sống, về cách chúng ta nhìn nhận và đối xử với tiền bạc.

Nặng nhặt, chặt bị có thể không phải là phong cách sống hấp dẫn, nhưng nó là nền tảng vững chắc để xây dựng một tương lai tài chính tươi sáng. Như câu nói: “Làm ăn bất phân lớn nhỏ” – đây chính là triết lý mà tôi đã học được sau những thăng trầm trong thế giới đầu tư.